AMD-Ryzen
آشنایی کامل با انواع پردازنده های AMD

در این مقاله قصد داریم به شما آشنایی کامل با انواع پردازنده های AMD را بگوییم. AMD مخففAdvanced Micro Devices  است و نام یک شرکت تولید کننده تراشه های سیلیکونی و نیمه هادی و تراشه های گرافیکی است .  همه افرادی که کم و بیش با دستگاه های الکترونیکی آشنا هستند به این موضوع واقف اند که تمام این دستگاه ها دارای یک تراشه اصلی هستند که نقش کنترل و محاسبات و اجرای فرمان ها را به عهده دارد.
در برخی دستگاه ها به این تراشه IC گفته می‌شود و در برخی از دستگاه های پیچیده تر مانند کامپیوتر به آن پردازنده های مرکزی یا CPU گفته می‌شود. پس نقش اساسی در عملکرد لپ تاپ یا کامپیوتر ها بر عهده این قطعه است.

در حال حاضر کمپانی نام آشنای AMD چندین خانواده مختلف از پردازنده های دسکتاپ را در بازار دارد که از جمله جدیدترین آن‌ها می توان به رایزن(Ryzen) و تردریپر (Threadripper)، اشاره کرد.

انواع پردازنده های AMD

اینتل و AMD در حال حاضر از یک سبک نامگذاری برای پردازنده‌های خود استفاده می کنند و همین مسئله کار مقایسه محصولات مشابه را راحت‌تر کرده است. دو خانواده اصلی پردازنده های این دو شرکت که به ترتیب با نام‌های اصلی کور (Core) و رایزن (Ryzen) شناخته می شوند، از پسوندهای عددی ۳، ۵ و ۷ برای تقسیم بندی پردازنده‌ها استفاده می کنند. در واقع هر چقدر عدد مربوط به پردازنده پایین‌تر باشد، قدرت و کارایی آن نیز کمتر خواهد بود. به عنوان مثال، یک پردازنده از سری رایزن ۳ به هیچ وجه قادر به ارائه عملکردی برابر با پردازنده های سری رایزن ۷ نیست. و درست مثل اینتل، AMD هم برای نامگذاری پردازنده های هر سری تنها از یک عدد چند رقمی به همراه یک پسوند حروفی استفاده کرده و سادگی نامگذاری را در اولویت قرار داده است.

انواع پردازنده های AMD

در حال حاضر AMD برای ۵ گروه پردازنده تولید می کند که عبارتند از :

  • سرورها (Server)
  • کارهای بسیار سنگین حرفه ای در ورک استیشن (WorkStation)
  • سفارشی مانند کنسول های بازی Semi-Custom & Embedded))
  • لپ‌تاپ (Laptop)
  • کامپیوترهای رومیزی (Desktop)

اکنون به معرفی انواع پردازنده AMD می‌پردازیم ولی برخی از مدل های آن از خط تولید خارج شده اند

  • AMD Turion
  • AMD Sempron
  • AMD Phenom
  • AMD FX Series
  • AMD E Series
  • AMD A Series
  • AMD Athlon
  • AMD Ryzen
  • AMD EPYC

حروف انتهای اسم پردازنده های AMD به چه معناست؟

حرف G یعنی این APU از پردازنده ی گرافیکی Radeon Vega Graphics استفاده می‌کنه.

حرف X به توان بالای پردازنده اشاره داره.

حرف U روی مصرف پایین سی پی یو تاکید می‌کنه.

حرف H هم به عملکرد عالی CPU اشاره می‌کنه.

AMD Turion

AMD Turion  نام یکی از پردازنده های کم مصرف لپ‌تاپی AMD است که با پردازنده های لپ‌تاپی اینتل، مانند پردازنده Pentium و Dual Core و Quad Core  رقابت می کرد. (از سال ۲۰۱۱ تولید سی پی یو های توریون متوقف شده است).

انواع پردازنده های AMD

AMD Sempron

Sempron یکی دیگر از CPU های AMD است  که برای کامپیوترهای رومیزی ارزان تولید می‌شد. Sempron با سری پردازنده های Celeron اینتل رقابت می‌کرد. آخرین سری از Sempron در آوریل ۲۰۱۴ تولید شد. این سری نیز با راه اندازی AMD های سری A بازنشسته شد.

انواع پردازنده های AMD

AMD Phenom

AMD Phenom  از خانواده پردازنده های کامپیوترهای رومیزی (دسک تاپی) بودند. پردازنده های این سری ۶ هسته ای ، ۴ هسته ای ، ۳ هسته ای و ۲ هسته ای بودند. اولین Phenom در نوامبر ۲۰۰۷ منتشر شد. نسل دوم و بهبود یافته آن در دسامبر ۲۰۰۸ به نام Phenom II منتشر شد. آخرین سری Phenom در سال ۲۰۱۱ تولید شد.

انواع پردازنده های AMD

AMD FX Series

سری پردازنده های AMD FX مجموعه‌ای از ریزپردازنده‌های پیشرفته AMD برای کامپیوترهای شخصی بودند که در سال ۲۰۱۱ معرفی شد و به عنوان اولین پردازنده دسک تاپی ۸ هسته‌ای AMD شناخته شد.

هدف AMD از تولید این سری رقابت مستقیم با پردازنده‌های دسکتاپ Core اینتل بود به ویژه پردازنده های سری( Sandy Bridge و Ivy Bridge )اینتل.

بعدها در سال ۲۰۱۷ سری Ryzen منتشر شد و جایگزین سری FX شد و سری رایزن نیز با معماری Skylake اینتل رقابت را شروع کرد.

انواع پردازنده های AMD

AMD E Series

سری E از CPUهای AMD جزء پردازنده های کم مصرف می‌باشد که در ابتدا برای استفاده در لپ‌تاپ ها تولید شد ولی اکنون در لپ‌تاپ ها و کامپیوترهایی رومیزی استفاده می شود. اولین CPU از این نسل در تابستان ۲۰۱۲ عرضه شد. سری E  در واقع یک APU است، یعنی ترکیبی از CPU و یک پردازشگر گرافیکی AMD روی یک تراشه است.سری E اغلب ۲ یا ۴ هسته ای هستند و این سری رقیبی برای Celeron اینتل به شمار می‌آید. این سری مانند Celeron  برای کارهای عمومی و معمولی مانند وبگردی ، ویرایش متن ، نمایش فیلم و در کل کاربری خانگی و عمومی مناسب است.

AMD A Series

این سری از پردازنده ها مانند سری E از نوع APU هستند یعنی روی تراشه آن هم CPU و هم تراشه گرافیکی(IGP) وجود دارد.

پردازنده های موجود در این سری ۲ یا ۴ هسته ای می‌باشند ولی از سری E قویتر هستند. همچنین سری A را مانند سری E می‌توان رقیب Celeron اینتل دانست .

این مجموعه برای استفاده های سبک مانند گشت و گذار در اینترنت، تماشای ویدیو، ویرایش متن و کارهای سبک مناسب است..

انواع پردازنده های AMD

AMD Athlon

Athlon  نام یکی از CPU های با سابقه شرکت است. این سری از سال ۱۹۹۹ در خط تولید AMD بوده و برای کامپیوتر های رومیزی تولید شده بود. در طول سال‌ها، معماری Athlon تغییراتی داشته و همواره معماری آن متناسب با CPU های هم دوره خود بوده است . در سال ۲۰۱۹ Athlon مبتنی بر معماری Zen با پردازنده گرافیکی Radeon تولید شد که در همان سال به عنوان پردازنده AMD پایین رده با بالاترین عملکرد معرفی شد. . اکنون پردازنده های اتلون به عنوان APU‌های اقتصادی با گرافیک یکپارچه هم برای لپ تاپ تولید میشوند و هم برای کامپیوترهای شخصی .

AMDاین سری از Athlon را برای رقابت با Intel Pentium تولید می‌کند.

AMD Ryzen

رایزن نام یکی دیگر از CPUهای چند هسته‌ای AMD مبتنی بر معماری Zen است . این سری برای کامپیوترهای شخصی ، لپ تاپ ، سرور و ایستگاه های کاری(WorkStation)  طراحی و به بازار عرضه شده است.

بعد از ارائه اولین نسل از این پردازنده در سال ۲۰۱۷ بود که AMD جان دوباره گرفت و در برخی موارد از اینتل نیز پیشی گرفت. تا کنون ۶ نسل از سری پردازنده های AMD Ryzen منتشر شده است. بسیاری از این پردازنده ها از نوع APU هستند. یعنی پردازنده گرافیکی بر روی تراشه CPU وجود دارد و نیاز به خرید کارت گرافیک مجزا برای انجام کارهای روزمره نیست.

رقیب اصلی این سری از پردازنده های AMD  پردازنده های Core i اینتل است. این پردازنده ها هم مانند پردازنده های اینتل با اعداد مشابه نام گذاری شده است که عبارتند از : Ryzen 3 ,Ryzen 5 ,Ryzen 7  ،Ryzen 9 و یک نوع پردازنده فوق العاده قوی به نام Ryzen Threadripper که شما می‌توانید لیستی از لپ تاپ های با پردازنده رایزن ۹ را که عموما لپ تاپ های گیمینگ و بالارده به شمار می رود را مشاهده کنید.

یکی از مزیت های پردازنده های سری رایزن این است که تمامی خانواده های رایزن، از رایزن ۳ تا رایزن۹، همه از سوکت AM4 استفاده می کنند که به این معنی است که شما برای تغییر پردازنده خود نیازی به تغییر مادربورد نخواهید داشت. اکثر مادربورد های AM4 هر سه نسل این پردازنده ها را نیز پشتیبانی می کنند! مسئله ای که در پردازنده های اینتل شاهد آن نبودیم.

AMD Ryzen 3

این سری ازCPU ها مقرون‌به ‌صرفه ترین پردازنده های خانواده رایزن هستند. رایزن ۳ با وجود قیمت پایین، عملکرد خوبی دارد و برای سیستم های خانگی و حتی گیمینگ مناسبند. با توجه به اقتصادی بودن پردازنده های Ryzen 3 این احتمال وجود دارد که AMD در آینده همه‌ی انها رو در قالب APU تولید کند.

پردازنده AMD Ryzen 3 3300X  یکی از بهترین‌های این شاخه است که ۴ هسته ( Core ) و ۸ رشته ( Thread ) داره. فرکانس این CPU از ۳.۸ گیگاهرتز شروع میشود و به ۴.۳ GHz  میرسد. کش های L1 ، L2 و L3 این پردازنده به ترتیب ۲۵۶ کیلوبایت، ۲ مگابایت و ۱۶ مگابایت هستند.

AMD Ryzen 5

رایزن ۵ جایی است که  مسائل جالب توجه و جذاب می شود. این پردازنده ها با قیمت های فوق به صرفه ی خود به رقابت با پردازنده های Core i5 اینتل می روند، در حالی که رایزن ۵ بر خلاف Core i5 های اینتل برای بازی و کارهای گرافیکی بی نظیر و غیر قابل تصور است! این سری شامل پردازنده هایی از ۴ تا ۶ هسته می باشد که به لطف هسته های مجازی به ۸ و ۱۲ هسته پردازشی ارتقا می یابند. این مسئله قدرتی بیش از نیاز شما برای ویرایش فیلم و کارهای رندرینگ در اختیارتان می گذارد.

AMD Ryzen 7

رایزن ۷ یک پردازنده بسیار کارآمد از خانواده Ryzen است که کارایی بالایی دارد. Ryzen 7 رقیب سر سخت پردازنده‌های Core i7 اینتل است. پردازنده های Ryzen 7 با تعداد هسته ۴ ، ۶ یا ۸ هسته تولید می‌شوند. این پردازنده توانایی انجام وظایف محاسباتی فشرده و بسیار دشوار و سنگین را دارد.

AMD Ryzen 9

رایزن ۹ قوی ترین پردازنده لپ تاپی یا دسکتاپی (رومیزی) از خانواده رایزن است. این پردازنده سرعت بسیار بالایی دارد و رقیب اصلی Intel Core i9 است که می تواند وظایف و برنامه های محاسباتی بسیار فشرده و بسیار دشوار را به راحتی انجام دهد. این پردازنده خیلی بیشتر از یک پردازنده مخصوص بازی کارایی دارد.

یکی از مشخصات و ویژگی های CPU های رایزن ۹ تعداد هسته های بالای آن ها است. این پردازنده ها انواع ۱۴ هسته ای و ۱۶ هسته ای دارند بلکه در نسل های بعدی این تعداد هسته افزایش یابد.

Ryzan Threadripper

در آگوست ۲۰۱۷، AMD خط تولید Ryzen Threadripper خود را راه اندازی کرده است . این پردازنده فوق العاده قوی با هدف بکارگیری در ایستگاه های کاری (کارهای بسیار سنگین) منتشر شد. پردازنده های رایزن ۹ در برخی موارد تا ۶۴ هسته واقعی دارند. ویژگی بارز این پردازنده اجرای چندین دستور همزمان و پشتیبانی از مقدار Ram بیشتر است.

این سری از پردازنده‌ها در بسیاری از مواقع از رقیب خود یعنی intel Xeon قویتر بوده و هستند.احتمالاً نیازی به پردازنده Threadripper نخواهید داشت ، اما داشتن یک پردازنده بسیار جذاب خواهد بود. این فقط برای کاربران پیشرفته است که باید سیستم های خود را از حد مجاز خارج کنند.

AMD EPYC

EPYC  نام قوی ترین پردازنده‌های تولید شده توسط AMD است. این پردازنده ها در ژوئن ۲۰۱۷ معرفی شدند، و به طور اختصاصی برای استفاده در سرورها تولید شدند.

پردازنده‌های Epyc از معماری شبیه پردازنده های معمولی (دسکتاپی) بهره می‌برد. اما ویژگی‌های بسیار بالاتری دارند مانندتعداد هسته‌های بالاتر، پشتیبانی از PCI Express هایی با سرعت بالاتر، پشتیبانی از مقدار Ram بیشتر و حافظه کش بیشتر هستند. همچنین این پردازنده ها از قابلیت به کارگیری چند تراشه ای بر روی یک برد را پشتیبانی می کنند.

نگاهی به تاریخچه‌ی AMD و نسل رایزن

AMD  این شرکت در سال ۱۹۶۹ تقریبا یک سال بعد از اینتل تاسیس شد. این شرکت همیشه فراز و نشیب های زیادی داشته است. جالب است بدانید اولین ریز پردازنده تولید شده این شرکت مهندسی معکوس شده تراشه ۴۰۰۴ اینتل بود. در بخشی از تاریخچه این شرکت همکاری و شراکت با شرکت زیمنس آلمان هم به چشم میخورد.

یکی از مهمترین نقطه های عطف این شرکت خرید شرکت ATI در سال ۲۰۰۶ میلادی بود. شرکت ATI در زمینه تولید تراشه های گرافیکی فعال بود و رقیب شرکت Nvidia  به شمار می‌رفت. شرکت AMD در زمینه تولید CPU همیشه نسبت به اینتل ضعیف تر بود و در گذشته رقابت، همیشه به نفع اینتل تمام می شد. ولی با پیشرفت سریع تکنولوژی در زمینه تولید CPU و تراشه ها در چند سال گذشته، رقابت در این زمینه بین غول های اینتل و AMD شدت گرفت. درست در ۱۳ دسامبر۲۰۱۶  بود که AMD پس از معرفی پردازنده های RYZEN  توانست به سرعت و با قدرت به اوج برگردد و به طور پیوسته سیر صعودی داشت باشد.

شاید برایتان جالب باشد که بدانید پردازنده کنسول های بازی سونی (PlayStation)  و مایکروسافت (XBOX) از تولیدات شرکت AMD هستند. تولیدات AMD در بخش پردازنده (CPU) به دو دسته تقسیم می‌شود . بخش اول که به همان نام CPU  شناخته می‌شود و بخش دوم به نام APU  شناخته می‌شود.

آینده پردازنده‌های AMD

در مبحث آشنایی کامل با انواع پردازنده های AMD به نظر می‌رسد که AMD استراتژی مناسبی برای سال‌های آتی اتخاذ کرده است و از آمادگی کافی برای رقابت در بازار پردازنده‌های دسکتاپ برخوردار خواهد بود. همچنین مدل‌های کمتری توسط این شرکت نسبت به اینتل عرضه می‌شود که فرایند انتخاب از سوی مشتریان را کمی آسان‌تر می‌کند و به مرور درحال افزایش محبوبیت در میان کاربران است. با وجود کمبود جهانی پردازنده و تراشه، AMD قصد ندارد سرعت توسعه محصولات خود را کاهش دهد و TSMC هم اعلام کرده است که در حال کار روی فرایند تولید ۴ و ۳ نانومتری برای سال ۲۰۲۲ و ۲ نانومتری برای بعد از آن خواهد بود. 

دور از ذهن نیست که AMD هم از فناوری تولید پیشرفته تر و کوچک تری در محصولات آینده خود بهره بگیرد و بتواند عملکرد بهتری را همراه با مصرف انرژی بهینه‌تر ارائه کند؛ آن هم در شرایطی که اینتل به سختی در حال مهاجرت به سوی فرایند تولید ۷ نانومتری است. حتی با نادیده گرفتن آینده درخشان پردازنده‌های AMD، مشتریان می‌توانند در میان مدل‌های فعلی نیز گزینه‌هایی با ارزش خرید بسیار بالا مانند پردازنده‌های سری رایزن ۵ پیدا کنند.

برای سنجش قدرت CPU های AMD چه معیارهایی وجود دارد؟

بطور کلی معیار سنجش قدرت CPU به چند المان بستگی دارد، که از مهمترین آن ها عبارتند از:

  • تعداد هسته بیشتر (هسته = Core)
  • تعداد رشته یا هسته مجازی(Thread)
  • فرکانس CPU بالاتر  ( Clock Speed)
  • حافظه کش بیشتر (Cache)
  • توان طراحی حرارتی (TDP)
  • فناوری Hyper-Threading
  • فناوری Turbo Boost

در بسیاری از مواقع هرچه مقدار اعداد بالاتر باشد بیانگر قدرت پردازش بیشتر CPU است و نشان دهنده این است که می تواند انتظار عملکرد بالاتری از سیستم خود داشته باشید.

فرکانس کاری پردازنده چه اهمیتی دارد؟

فرکانس کاری یک پردازنده، فاکتور مهم تعیین کننده سرعت و عملکرد CPU در مدیریت و پردازش اطلاعات است و هرچه مقدار آن بیشتر باشد، پردازنده مربوطه سرعت و عملکرد بهتری دارد و حرفه ای تر خواهد بود. CPU های AMD همانند سایر پردازنده های امروزی، دارای دو فرکانس پایه و حداکثر هستند که بسته به شرایط مختلف، از فرکانس مناسب و مورد نیاز استفاده می کنند.

حرف آخر

حال که کامل با انواع پردازنده های AMD آشنا شدیم، اینکه کدام پردازنده برای شما مناسب‌تر است کاملاً به این موضوع بستگی دارد که چه استفاده ای از رایانه خود خواهید داشت و البته چه مقدار هزینه برای خرید پردازنده در نظر گرفته‌اید. البته باید در نظر داشته باشید که اگر فکر می کنید مثلاً با خرید رایزن ۳، در مدتی کوتاه نیاز به ارتقاء سیستم خود خواهید داشت بهتر است همین حالا کمی بیشتر هزینه کرده و یک مدل قدرتمندتر انتخاب کنید، چون هزینه ای که ارتقاء سیستم به شما تحمیل می کند به مراتب بیشتر از هزینه خرید یک پردازنده قدرتمندتر خواهد بود.

اما به هر حال هیچ کس نمی تواند به شما دقیقاً بگوید کدام پردازنده مناسب‌تان خواهد بود، بلکه این شما هستید که با تحقیق و بررسی و مطالعه مشخصات پردازنده های مختلف (مانند آنچه که در همین مقاله ذکر کردیم)، آن‌ها را با نیازهای خود مطابقت داده و بهترین مناسب‌ترین پردازنده را برای خود انتخاب کنید.


اچ استوک بزرگترین فروشگاه کامپیوتری ایران تنها شرکت فروش قطعات کامپیوتری استوک با یک هفته مهلت تست و تعویض به شما این امکان را میدهد تا در کنار خرید جنس استوک و کم قیمت اطمینان خاطر نیز داشته باشید تا در صورت بروز مشکلات جنس تعویض و جنس سالم به شما تحویل داده شود.

نگاهی به تاریخچه‌ی AMD و نسل رایزن

AMD  این شرکت در سال ۱۹۶۹ تقریبا یک سال بعد از اینتل تاسیس شد. این شرکت همیشه فراز و نشیب های زیادی داشته است.

آینده پردازنده‌های AMD

در مبحث آشنایی کامل با انواع پردازنده های AMD به نظر می‌رسد که AMD استراتژی مناسبی برای سال‌های آتی اتخاذ کرده است و از آمادگی کافی برای رقابت در بازار پردازنده‌های دسکتاپ برخوردار خواهد بود.